Tội khủng bố là hành vi nguy hiểm đặc biệt cho xã hội, xâm phạm nghiêm trọng đến an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội, gây hoang mang, đe dọa tính mạng, sức khỏe của người dân. Hành vi khủng bố không chỉ bị pháp luật Việt Nam nghiêm cấm mà còn là tội danh được quy định rõ trong các công ước quốc tế. Vậy như thế nào là hành vi khủng bố? Tội khủng bố bị xử lý ra sao theo quy định của Bộ luật Hình sự hiện hành? Bài viết dưới đây, Luật Dương Gia sẽ giúp làm rõ những vấn đề pháp lý xoay quanh nhóm tội này.
Căn cứ pháp lý
– Bộ luật hình sự 2015, sử đổi bổ sung 2017
– Luật phòng chống khủng bố 2013
1. Khủng bố là gì?
Căn cứ khoản 1 điều 3 Luật phòng chống khủng bố quy định:
Khủng bố là một, một số hoặc tất cả hành vi sau đây của tổ chức, cá nhân nhằm chống chính quyền nhân dân, ép buộc chính quyền nhân dân, tổ chức nước ngoài, tổ chức quốc tế, gây khó khăn cho quan hệ quốc tế của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam hoặc gây ra tình trạng hoảng loạn trong công chúng:
– Xâm phạm tính mạng, sức khỏe, tự do thân thể hoặc đe dọa xâm phạm tính mạng, uy hiếp tinh thần của người khác;
– Chiếm giữ, làm hư hại, phá hủy hoặc đe dọa phá hủy tài sản; tấn công, xâm hại, cản trở, gây rối loạn hoạt động của mạng máy tính, mạng viễn thông, mạng Internet, thiết bị số của cơ quan, tổ chức, cá nhân;
– Hướng dẫn chế tạo, sản xuất, sử dụng hoặc chế tạo, sản xuất, tàng trữ, vận chuyển, mua bán vũ khí, vật liệu nổ, chất phóng xạ, chất độc, chất cháy và các công cụ, phương tiện khác nhằm phục vụ cho việc thực hiện hành vi quy định tại điểm a và điểm b khoản 1 Điều 3 luật phòng chống khủng bố 2013;
– Tuyên truyền, lôi kéo, xúi giục, cưỡng bức, thuê mướn hoặc tạo điều kiện, giúp sức cho việc thực hiện hành vi quy định tại các điểm a, b và c khoản 1 Điều 3 luật phòng chống khủng bố 2013;
– Thành lập, tham gia tổ chức, tuyển mộ, đào tạo, huấn luyện đối tượng nhằm thực hiện hành vi quy định tại các điểm a, b, c và d khoản 1 Điều 3 luật phòng chống khủng bố 2013;
– Các hành vi khác được coi là khủng bố theo quy định của điều ước quốc tế về phòng, chống khủng bố mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên.
2. Hình phạt của tội khủng bố
Điều 199 Bộ luật Hình sự có quy định cụ thể về hình phạt của tội khủng bố như sau:
Người nào nhằm gây ra tình trạng hoảng sợ trong công chúng mà xâm phạm tính mạng của người khác hoặc phá hủy tài sản của cơ quan, tổ chức, cá nhân, thì bị phạt tù từ 10 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình.
Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 15 năm:
– Thành lập, tham gia tổ chức khủng bố, tổ chức tài trợ khủng bố;
– Cưỡng ép, lôi kéo, tuyển mộ, đào tạo, huấn luyện phần tử khủng bố; chế tạo, cung cấp vũ khí cho phần tử khủng bố;
– Xâm phạm tự do thân thể, sức khỏe hoặc chiếm giữ, làm hư hại tài sản của cơ quan, tổ chức, cá nhân.
Phạm tội trong trường hợp đe dọa thực hiện một trong các hành vi quy định tại khoản 1 Điều này hoặc có những hành vi khác uy hiếp tinh thần, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm.
Người chuẩn bị phạm tội này, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm.
Người phạm tội còn có thể bị tước một số quyền công dân, phạt quản chế, cấm cư trú từ 01 năm đến 05 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.
3. Yếu tố cấu thành của tội khủng bố
– Khách thể: là sự an toàn, ổn định của trật tự công cộng; đồng thời xâm phạm đến tính mạng, sức khỏe của con người, cũng như tài sản thuộc sở hữu của cơ quan, tổ chức và cá nhân.
– Mặt khách quan: của tội phạm này thể hiện qua các hành vi có mục đích gây hoang mang, lo sợ trong xã hội, thông qua việc xâm phạm đến tính mạng con người, hủy hoại tài sản của cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân, hoặc thực hiện các hành vi đe dọa, uy hiếp tinh thần khác.
Hậu quả xảy ra không phải là dấu hiệu bắt buộc để cấu thành tội phạm này.
– Chủ thế: Chủ thể của tội phạm phải là người từ đủ 14 tuổi trở lên và có đầy đủ năng lực trách nhiệm hình sự.
– Mặt chủ quan: Tội Khủng bố được thực hiện với lỗi cố ý trực tiếp. Người phạm tội có đầy đủ nhận thức về tính chất nguy hiểm của hành vi đối với xã hội, ý thức rõ hậu quả có thể xảy ra như gây thiệt hại về tính mạng, sức khỏe, xâm phạm đến quyền tự do thân thể, tài sản của tổ chức, cá nhân hoặc gây uy hiếp tinh thần cho người khác, nhưng vẫn cố tình thực hiện hành vi và mong muốn hậu quả xảy ra như đã nhận thức trước đó.
Người phạm tội có thể có nhiều mục đích khác nhau nhưng không phải mục đích chống chính quyền nhân dân.
4. Ví dụ minh họa về yếu tố cấu thành của tội khủng bố
Một nhóm người bí mật chế tạo bom tự chế và lên kế hoạch đặt chất nổ trong trung tâm thương mại lớn vào giờ cao điểm. Mục đích của họ là gây ra hoảng loạn trong xã hội và tạo sức ép buộc một doanh nghiệp nước ngoài phải rút vốn khỏi Việt Nam do mâu thuẫn lợi ích kinh tế.
Khách thể bị xâm phạm: Hành vi này đe dọa nghiêm trọng đến trật tự an toàn công cộng, đồng thời đe dọa tính mạng, sức khỏe của người dân tại nơi công cộng đông người, và gây nguy cơ hủy hoại tài sản của tổ chức kinh doanh.
Mặt khách quan: Nhóm đối tượng đã có hành vi chế tạo và đặt bom, đồng thời dán thông điệp đe dọa khủng bố trên mạng xã hội, gây hoang mang trong dư luận. Mặc dù chưa gây ra thương vong, hành vi này vẫn cấu thành tội khủng bố, vì đã đủ yếu tố hành vi và mục đích.
Chủ thể: Những người thực hiện hành vi từ đủ 14 tuổi trở lên, có đầy đủ năng lực trách nhiệm hình sự, không mắc các bệnh tâm thần hoặc tình trạng loại trừ trách nhiệm hình sự.
Mặt chủ quan: Tội khủng bố được thực hiện do lỗi cố ý trực tiếp. Người phạm tội nhận thức được hành vi khách quan là hành vi nguy hiểm cho xã hội nhưng vẫn mong muốn thực hiện để hậu quả của nó xảy ra.
5. Những vướng mắc thực tế trong xử lý tội khủng bố
– Khó khăn trong công tác phát hiện hành vi khủng bố:
Các hành vi khủng bố thường được thực hiện với tính chất bí mật, có tổ chức và được lên kế hoạch kỹ lưỡng. Trong giai đoạn chuẩn bị, hành vi này rất khó bị phát hiện do các đối tượng thường sử dụng biện pháp ngụy trang, tài trợ kín đáo hoặc vận hành qua các hình thức an toàn thông tin nhằm che giấu hoạt động và tránh sự theo dõi của cơ quan chức năng.
– Khó khăn trong quá trình thu thập chứng cứ:
Việc xác minh và thu thập bằng chứng phục vụ điều tra các vụ án khủng bố thường gặp nhiều trở ngại, nhất là khi các tổ chức khủng bố hoạt động mang tính xuyên quốc gia hoặc ứng dụng công nghệ cao để xóa dấu vết, gây nhiễu thông tin. Điều này đòi hỏi kỹ năng chuyên sâu và sự phối hợp quốc tế trong điều tra.
– Ranh giới giữa hành vi phản kháng và hành vi khủng bố:
Trên thực tế, có những trường hợp hành vi sử dụng bạo lực được thực hiện dưới danh nghĩa phản kháng chính trị, tôn giáo hoặc dân tộc, khiến việc đánh giá bản chất của hành vi trở nên phức tạp. Phân định rạch ròi giữa hành vi phản đối hợp pháp và hành vi khủng bố mang tính chất tội phạm là một thách thức lớn đối với cơ quan điều tra và xét xử.
6. Dịch vụ luật sư bào chữa án hình sự
Hành vi cố ý cản trở thi hành án hành chính có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, việc xác định tội danh cụ thể còn phải xem xét nhiều yếu tố như hành vi vi phạm, hậu quả gây ra và các tình tiết liên quan. Với đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm, Luật Dương Gia cung cấp dịch vụ tư vấn và bào chữa chuyên nghiệp nhằm bảo vệ quyền lợi hợp pháp của khách hàng trong các vụ án liên quan đến tội khủng bố
Tiếp nhận và tư vấn sơ bộ
– Nghiên cứu hồ sơ vụ việc, đánh giá hành vi có đủ yếu tố cấu thành tội phạm hay không.
– Hướng dẫn khách hàng thu thập chứng cứ, tài liệu cần thiết để bảo vệ quyền lợi.
– Tư vấn về quy trình tố tụng, thẩm quyền giải quyết và các bước thực hiện.
Hỗ trợ pháp lý trong quá trình điều tra, tố tụng
– Hỗ trợ hoàn thiện hồ sơ, soạn thảo đơn từ gửi đến các cơ quan tố tụng.
– Tham gia quá trình đối chất, nhận diện, nhận dạng giọng nói và các hoạt động điều tra liên quan.
– Đề nghị thay đổi người tiến hành tố tụng, giám định viên, người định giá tài sản nếu có dấu hiệu vi phạm quy trình tố tụng.
Bào chữa và bảo vệ quyền lợi thân chủ
– Thu thập, phân tích và trình bày chứng cứ, tài liệu nhằm bảo vệ lợi ích của khách hàng.
– Kiểm tra, đánh giá các tài liệu trong hồ sơ vụ án và yêu cầu cơ quan có thẩm quyền giám định, định giá lại tài sản nếu cần thiết.
– Trực tiếp tham gia tố tụng, tranh luận tại phiên tòa để bào chữa cho thân chủ.
Với sự am hiểu sâu sắc về pháp luật và kinh nghiệm thực tiễn dày dặn, Luật Dương Gia cam kết đồng hành và bảo vệ quyền lợi tối đa cho khách hàng trong các vụ án liên quan đến tội khủng bố.
Trường hợp cần hỗ trợ tư vấn hoặc sử dụng dịch vụ luật sư, quý khách vui lòng liên hệ Công ty Luật Dương Gia theo thông tin bên dưới để được hỗ trợ và giải đáp:
CÔNG TY LUẬT TNHH DƯƠNG GIA
Chi nhánh Đà Nẵng: 141 Diệp Minh Châu, phường Hòa Xuân, thành phố Đà Nẵng
Chi nhánh Miền Trung: 67 Trần Xuân Lê, phường Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng
Điện thoại: 0931548999; 02367300899
